Dự án cải tạo mở rộng lưới điện phân phối nông thôn tại Quảng Nam: Góp phần thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội địa phương
Dự án nâng cấp và mở rộng lưới điện phân phối nông thôn tỉnh Quảng Nam được tài trợ bởi Ngân hàng Phát triển châu Á (ADB) với quy mô: Xây dựng hơn 18 km đường dây 22 kV; 19 trạm biến áp phân phối với tổng dung lượng 2.217kVA; xây dựng mới 106 km đường dây 0,4kV; cải tạo toàn bộ và thay thế thiết bị cho 377 km đường dây 0,4kV cũ, thay mới 43.971 công tơ sử dụng hộp composit.
Mục tiêu của dự án là nâng cấp và mở rộng lưới điện hạ áp, thay toàn bộ công tơ cũ, bổ sung thêm trạm phân phối nhằm giảm tải cho các trạm hiện trạng, giảm bán kính cấp điện. Đây là lưới điện do các hợp tác xã quản lý điện quản lý và sẽ được chuyển giao cho ngành điện cải tạo, thực hiện bán điện theo tinh thần Thông tư số 05/2009/TT-BCT của Bộ Công thương, ký ngày 26.2.2009.

Cải tạo điện lưới ở nông thôn (Nguồn Internet)
Ngày chúng tôi đi hiện trường khảo sát và thống kê số lượng công tơ, đa phần lưới hiện trạng đang trong tình trạng xuống cấp, bởi trong thời gian dài không được đầu tư sửa chữa lớn. Các đơn vị kinh doanh sửa chữa nhưng chỉ hư đâu sửa đó. Tiết diện dây dẫn nhỏ, cột quá cũ, thấp, bán kính cấp điện quá lớn, các trạm biến áp phần lớn đã quá tải, công tơ nhiều chủng loại không được kiểm định thường xuyên là nguyên nhân gây nên tổn thất cao.
Chính vì lẽ đó mà, nhân dân vẫn còn tình trạng “ăn đèn ngủ điện”, hoặc thường xuyên bị cúp điện. Điểm lại xuất xứ của lưới hiện trạng, phần lớn được xây dựng vào thập niên 1990 trở về trước, với nguồn vốn đầu tư được huy động một phần của nhân dân, nên phương án xây dựng tối ưu là làm sao chiều dài đường điện phải ngắn nhất, giá thành thấp nhất. Bởi vậy, một số tuyến cắt qua ruộng vườn, không tuân theo quy hoạch, vi phạm hành lang an toàn lưới điện; lúc này, nhân dân vẫn nhiệt tình ủng hộ, sẵn sàng chịu thiệt thòi để có được điện sử dụng.

Theo kỹ sư Đỗ Xuân Tiến Trung tâm Thiết kế điện (PC3): “Hiện nay, nhân dân thực sự muốn được sử dụng nguồn điện có chất lượng tốt, muốn có một hệ thống điện đảm bảo yêu cầu kỹ thuật, an toàn, và nhất là muốn di dời đường dây ra khỏi khoảnh vườn nhà mình”. Vì vậy việc quy hoạch cải tạo lại lưới điện là cần thiết. Phải nhìn nhận rằng, trước đây các HTX kinh doanh bán điện đóng vai trò rất quan trọng góp phần giải quyết được phần nào nhu cầu sử dụng điện của vùng nông thôn khi Nhà nước và ngành điện chưa đủ sức phủ điện cho khu vực. Hàng tháng còn hỗ trợ tiền điện miễn phí cho các gia đình chính sách, Mẹ Việt nam Anh hùng, cho trả chậm đối với các gia đình có hoàn cảnh khó khăn, ngoài ra còn góp phần đưa điện lưới quốc gia phủ khắp 100% huyện thị xã, nâng số xã phường có điện đạt tỷ lệ 94% toàn tỉnh.

Đến nay, việc bàn giao lưới điện cho ngành Điện quản lý, cải tạo và nâng cấp, chính là để nhân dân được hưởng quyền lợi như khu vực đô thị, bởi ở đâu triển khai được việc chuyển giao lưới điện thì ở đó chất lượng nguồn điện được nâng lên, đáp ứng được nhu cầu sử dụng điện. Đa số các hợp tác xã hưởng ứng bàn giao lưới điện. Tuy vậy, vẫn còn một số HTX muốn duy trì kinh doanh với nhiều lý do… dù biết sau khi Thông tư 05/BCT ra đời, các HTX quản lý điện phải lúng túng bởi nhu cầu sử dụng điện phục vụ thắp sáng sinh hoạt mức tiêu thụ thường chỉ đến 100 kWh cấp giá ban đầu làm cho việc kinh doanh trở nên khó khăn.
Dự án nâng cấp và mở rộng lưới điện phân phối nông thôn tỉnh Quảng Nam (vốn ADB) đã chính thức khởi động với nguồn vốn vay ưu đãi hơn 120 tỷ đồng, sẽ cấp điện cho gần 66.651 hộ dân thuộc 54 xã của 9 huyện: Điện Bàn, Đại Lộc, Duy Xuyên, Phú Ninh, Hiệp Đức, Núi Thành, Thăng Bình, Quế Sơn, Nông Sơn tỉnh Quảng Nam. Dự án sẽ góp phần xây dựng cơ sở hạ tầng thúc đẩy phát triển công nghiệp nông thôn, tiểu thủ công nghiệp, đem lại cuộc sông ấm no hạnh phúc cho nhân dân vùng nông thôn tỉnh Quảng Nam.